Các đồng chí lãnh đạo xã dự lễ hội.

Đến dự và dâng hương tại lễ hội có các đồng chí: Trần Anh Tuyển, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã; Lê Văn Phượng, UVBTV, Trưởng Ban xây dựng Đảng; Nguyễn Quang Khánh, UVBTV, Phó Chủ tịch UBND xã; Lãnh đạo, công chức Phòng Văn hóa xã hội; các ban ngành, đoàn thể trên địa bàn xã, đại biểu đại diện các thôn, các đồng chí đảng viên các chi bộ trong làng, Hội đồng hương làng Qùy Chử ở các tỉnh, thành phố cùng đông đảo nhân dân và quý khách thập phương.

Ông Lê Đình Biên, Bí thư Chi bộ thôn Tây Phúc, Trưởng làng Văn hóa Qùy Chử khai mạc lễ hội.

Tại lễ khai mạc, các đại biểu đã ôn lại lịch sử di tích Đình Trung – nơi thờ phụng 4 vị Đức thánh, gồm: Đức Thánh Cả Lê Phụng Hiểu, Đức Thánh Đệ Nhị - một vị tướng nghĩa khí của nghĩa quân Lam Sơn; Đức Thánh Đệ Tam - Thiên Tiên Công Chúa Chi Thần và Đức Thánh Đệ Tứ - một danh tướng của Lê Lợi, có chức Cẩm Y Vệ Tướng Quân. Đình Trung cũng là nơi diễn ra lễ hội của làng Qùy Chử.

Nghi lễ rước cỗ về đình Trung.

Buổi lễ được mở đầu với chương trình văn nghệ đặc sắc, các đại biểu và du khách thập phương đã được thưởng thức trò diễn dân gian độc đáo Tú huần cầu cho quốc thái dân an, nhân khang vật thịnh; cầu cho con người sinh sôi, phương trưởng … mong ước người người khỏe mạnh, sống lâu muôn tuổi. Sau khai mạc, cán bộ và nhân dân dâng hương tại Đình Trung và cùng hòa mình vào các hoạt động lễ hội. Trong đó, phần lễ gồm lễ rước kiệu, rước cỗ của 3 thôn trong làng, gồm Tây Phúc, Đông Nam và Trung Tiến; lễ tế nam quan, lế tế nữ quan; phần hội gồm nhiều trò chơi, trò diễn như: giao lưu, thi đấu cờ tướng, bóng chuyền hơi, chọi gà, cơm thi cá giải, thi gánh nước Giếng chùa Đình Đông về đình làng…

Trò diễn Tú Huần được biểu diễn trong Khai mạc.

Trong không gian khai mạc, trò diễn Tú Huần đã thể hiện tính đặc sắc của vùng đất cổ xứ Thanh – Qùy Chử. Trò Tú Huần ở Qùy Chử thường được tổ chức với sự tham gia của 14 người, bao gồm bố, mẹ và 12 con. Ngay trong lực lượng tham gia Tú Huần cũng có ý nghĩa riêng, thể hiện sự phát triển, mở mang của làng, nước. Các thế hệ nối tiếp nhau, thế hệ sau đông hơn thế hệ trước. Thế hệ trước (bố mẹ) phải luôn là điểm tựa, là trung tâm quy tụ các thế hệ sau (con cái). Ngược lại, thế hệ sau (con cái) phải biết nhìn vào cội nguồn mà nỗ lực phấn đấu”. Trang phục được sử dụng trong trò Tú Huần là khăn, áo, xiêm như người Việt cổ. Âm nhạc của trò Tú Huần ở làng Qùy Chử tương đối đơn giản nhưng không kém phần độc đáo, đó là sự hòa quyện của tiếng trống (trống con, trống cơm, sênh...) và tiếng “hẹ, hẹ” lặp lại sau mỗi câu hát nghe rất vui tai.

Đây là một trong những trò diễn rất đặc sắc của làng Qùy Chử.

Nội dung múa hát của trò diễn Tú Huần được chia làm 2 phần: Phần mẹ đặt tên cho các con; phần múa hát tập thể ca ngợi quê hương, đất nước. Trong phần mẹ đặt tên cho các con có những câu hát nói kèm tiếng mõ, tiếng sênh: “Tôi sinh ra được ngần nấy chú/ Đến mùa xuân tìm các con về để tập tành dạy dỗ/ Cho nên nay tôi mới đặt tên cho các cô cùng là các chú/ Chú thứ nhất (dạ) mẹ đặt tên cho là chú Mõ/ Chú thứ hai (dạ) mẹ đặt tên cho là chú Sênh...”. Những câu hát nói, điệu múa của Tú Huần trong phần này, với người mẹ là trung tâm mang ý nghĩa trong gia đình hay rộng hơn là trong xóm, làng phải có người tổ chức, dẫn dắt mọi người theo mục đích đã được xác định, nhằm tạo nên sự thống nhất, đoàn kết, hòa nhịp với nhau.

Trò diễn được lưu truyền qua nhiều thế hệ và vẫn được người dân nơi đây gìn giữ, phát huy.

Những lời hát trong Trò diễn Tú Huần phản ánh đời sống sinh hoạt, sản xuất, lao động của người dân trong làng. Đồng thời, thể hiện tinh thần đoàn kết, ca ngợi quê hương, đất nước. Đáng chú ý, động tác múa của mỗi người trong trò Tú Huần có dáng gần giống hình người khắc trên trống đồng Đông Sơn, phản ánh nét văn hóa lâu đời của vùng đất cổ Qùy Chử. Quá trình hát múa, bố mẹ ở giữa, các con múa hát, di chuyển theo vòng tròn xung quanh, tương tự như hình tròn, họa tiết trang trí trên mặt trống đồng.

Sau khai mạc là Lễ tế Nam quan.

Các trò chơi, trò diễn đều mang đậm nét văn hóa độc đáo của làng Qùy Chử - một vùng đất cổ của xứ Thanh trong những ngày đầu xuân. Bên cạnh Tú Huần, phải kể đến trò diễn Cơm thi cá giải trên ao làng trước đình Trung. Các đội thi vừa chèo thuyền trên ao, vừa bắt cá và nấu cơm. Trước khi dự thi, các đội xếp hàng ngang ở sân đình. Nam giới mặc quần áo màu gụ, đầu chít khăn đỏ, tay vác mái chèo, cần câu, chài hoặc vó. Nữ giới mặc váy đen, áo tứ thân, yếm đỏ, đầu chít khăn mỏ quạ, tay cầm nồi, niêu, củi, các dụng cụ cần thiết để nấu cơm và đựng thức ăn. Các mâm cỗ dự thi đều được dâng lên Thành Hoàng ở đình làng để tỏ lòng thành kính và cầu mong, mơ ước những điều tốt đẹp. Trò cơm thi cá giải, ngoài việc thể hiện tài năng chèo thuyền, kéo chài lưới của nam giới trên sông nước còn thể hiện khả năng nội trợ, khéo léo, đảm đang của người phụ nữ. Qua đây cũng thể hiện tình cảm vợ chồng yêu thương, gắn bó thuỷ chung, son sắc, luôn luôn cùng nhau sát cánh vượt qua khó khăn, thử thách và có nhiều sáng tạo trong cuộc sống lao động hàng ngày. Ngoài tính kế thừa truyền thống của tổ tiên, ông bà, trò Cơm thi cá giải đã có ý rèn luyện cho lớp trẻ làng Quỳ Chử nếp sống sinh hoạt gia đình, biết cách lựa chọn trai tài, gái đảm từ trong thực tế.

Lễ hội kỳ phúc đầu xuân Bính Ngọ 2026 ở làng Qùy Chử xã Hoằng Giang diễn ra trong 3 ngày 24, 25, 26/3 (tức ngày 6, 7 và ngày 8 tháng 2 năm Bính Ngọ). Lễ hội là một nét đẹp văn hóa, giáo dục truyền thống văn hóa, lịch sử, cách mạng của quê hương, thu hút đông đảo nhân dân địa phương và khách thập phương tham dự. Qua đó, góp phần nâng cao đời sống tinh thần cho nhân dân, tăng cường tình làng, nghĩa xóm, xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, văn minh.

Thanh Qúy